Seks, drugs, geweld en literatuur: Oorlogshond van Robert Anker

‘Oorlogshond’ is een van de fijnste boeken die ik dit jaar heb gelezen. De hoofdpersoon – Michiel – is classicus, freefighter én commando, dus je krijgt veel zinloos (en zinvol) geweld, afgewisseld met humor, filosofie en mythologie.

Het verhaal van Michiel de Ruyter (schuilnaam, uiteraard) wordt opgetekend door zijn anonieme biograaf. Een embedded biograaf, die zelden van de zijde van Michiel wijkt. En zo kan hij schrijven over de drie meest interessante periodes uit het leven van Michiel.

‘Oorlogshond’ speelt zich af in de toekomst. Een toekomst waarin men de Tweede Wereldoorlog nog niet is vergeten, maar de oorlog in Irak wel. Het onderwijs is natuurlijk weer eens drastisch hervormd en kinderen leren minder dan ooit. Docenten worden vervangen door coaches, die kinderen moeten begeleiden in hun leertraject. Het Andere Leren faalt keihard, en Michiel besluit “docent” te worden aan het Heinsius, om daar van binnenuit het Andere Leren te saboteren. Niet uit idealisme, maar gewoon, omdat het kan. Hij vindt onder de andere docenten (coaches!) een aantal bijstanders en ze vormen verschillende eliteklasjes, waarin kleine groepen leerlingen écht onderwijs krijgen en niet alleen maar leren hoe ze iets op internet op moeten zoeken.

Michiel gaat nogal ver in het lesgeven aan zijn eliteklasje. Ze eten en slapen bij hem thuis, ze gaan samen op vakantie en och, af en toe houden ze een oud-Grieks gezellige orgie. Een van zijn leerlingen, Lot, trekt zelfs min of meer bij hem in. Voorstanders van het Andere Leren (en dus tegenstanders van Michiel) proberen dit feit te gebruiken om Michiel weg te krijgen bij het Heinsius. Het lukt ze niet. Maar Michiel verlaat de school uiteindelijk wel, niet door het gesar van zijn tegenstanders, maar door het noodlot.

Hij verlaat Nederland en laat zich in Donker Afrika inhuren als huurling. Of hij nu tegen rebellenlegers of het regeringsleger vecht, maakt Michiel niet zoveel uit. Hij vaart wel bij oorlog, bij conflicten. Wederom wordt Michiel niet gedreven door idealisme, hij voert het werk voor zijn opdrachtgever naar behoren uit en wordt daar goed voor betaald. Als hij door omstandigheden dan ook gedwongen wordt over te stappen naar een van de rebellenlegers, doet hij dat zonder scrupules en vecht vrolijk verder, met een ander uniform aan.

Net als jaren eerder op het Heinsius, wordt hij nu ook weer door omstandigheden gedwongen te vertrekken. Hij keert terug naar Nederland en vestigit zich in de opstandige regio Saumerland. Deze regio wil het liefst een onafhankelijk gebied worden en probeert dat te bereiken met protesten en af en toe een amateuristische aanslag. Michiel besluit zich aan te sluiten bij SKOL; door de media omschreven als terroristen, maar zelf zien ze zichzelf als vrijheidsstrijders. Nogal amateuristische vrijheidsstrijders, want Saumerland is nog altijd geen onafhankelijk gebied. In het geheim stelt hij een leger samen, traint ze en bedenkt een strategie om de Nederlandse regering te dwingen om Saumerland met rust te laten. En het gaat mis. Natuurlijk gaat het weer grandioos mis.

Michiel de Ruyter is een enorm interessant personage. Hij onderneemt zeer idealistische acties, echter wordt hij nooit gedreven door idealisme. Het lijkt Michiel alleen om het frustreren, het saboteren te gaan. Hij is een zeer begaafde classicus en filosoof (gepromoveerd op Heidegger), en tegelijkertijd wordt hij geschorst als freefighter omdat hij zich maar niet kan beheersen in de ring. Hij vindt het Andere Leren verschrikkelijk, maar duikt gerust met zijn klas het bed in.

Als lezer heb ik echter geen moment afkeer gevoeld tegenover Michiel, want ook al zijn sommige dingen die hij doet verwerpelijk, zelf is hij het niet. Ik kan hier natuurlijk nog duizend woorden typen over de complexe persoonlijkheid van oorlogshond en classicus Michiel, maar je kunt beter gewoon zelf het boek lezen. Het is vermakelijk, scherp, intelligent en zet je aan het denken.

Een dikke pluim dus voor auteur Robert Anker, want zijn oorlogshond krijgt de maximale score op PinkBullets; vijf van de vijf roze kogels.