Boekrecensie: Praktisch verstand – Theo Kars

De ondertitel van Praktisch verstand is ‘Klein handboek voor non-conformisten‘. Een vreemde keuze, want het laatste waar een non-conformist behoefte aan heeft, is een handboek om zich aan te conformeren. Wat Praktisch verstand wél is, is een verzameling tips, adviezen, ideeën en levenswijsheden voor mensen die niet als de massa willen leven. Al gelijk in zijn voorwoord geeft Theo Kars aan dat de lezer zich niet moet laten leiden door zijn stellige toon, maar dat we zijn handboek moeten gebruiken als een gereedschapskist. Hij wil stof tot nadenken leveren, en het is aan de lezer om op te pakken wat boeiend is. En er staat heel wat boeiends in Praktisch verstand. Niet alleen maakt Kars (1940) grof gebruik van zijn eigen enorme levenservaring, hij citeert ook uit werken van grootheden als Seneca, Montherland en Gracián. Het gevolg is een verzameling adviezen en visies, op de meest uiteenlopende zaken. Zoals Kars zelf in zijn voorwoord al aangaf, is Praktisch verstand een grote gereedschapskist. Sommige stukken vond ik enorm boeiend omdat ze aansluiten bij mijn levensvisie; zoals het advies om niet-aflatend aan zelfonderzoek te blijven doen, en je eigen gebreken kritisch te blijven bekijken. Andere stukken heb ik honend weggelachen, zoals het advies om geen nieuwe boeken te lezen, want dat is zonde van je tijd. Kars is van mening dat als een boek na een jaar of zestig nog wordt verkocht, het te tand des tijds weet te weerstaan en daarom de moeite van het lezen waard is. (Maar waarom zou ik dan Praktisch verstand lezen, een werk dat in 2003 voor het eerst gepubliceerd werd? NOU!?!) Een echte lijn...read more

Het nut en de valkuilen van positief denken

Meermaals heb ik van mensen te horen gekregen dat ik positief moest denken. Niet denken in doemscenario’s, niet altijd beren op de weg zien en niet alles negatief of met een flinke portie cynisme benaderen. Het afgelopen jaar ben ik redelijk getraind geraakt in het op een positieve manier inschatten van situaties. Maar wat is nu precies het nut van positief denken? Je kent het vast wel; er overkomt je iets vervelends. Je hebt een belangrijke toets niet gehaald, jij en je vriend(in) zijn uit elkaar gegaan, je wordt ontslagen, dat soort dingen. Wat me opvalt is dat ‘je moet positief blijven’ een veelvoorkomende reactie is op dit soort gebeurtenissen. ‘Blijf positief, de volgende keer haal je die toets gewoon wél’, of ‘je moet positief denken, er zijn genoeg vissen in de zee’. Wat verandert dat positieve denken nu eigenlijk aan de situatie? Dit is een vraag die ik mezelf de laatste maanden vaak gesteld heb. Wat heeft het voor zin om positief te denken? Deze ellende wordt daar toch niet anders van? En dat is waar ik een fout maakte. Positief denken verandert inderdaad niets aan de situatie, maar alles aan de manier waarop je met de situatie omgaat. Dit klinkt misschien voor de hand liggend, maar wanneer je door angst, ongeloof en woede niet meer goed weet waar je het moet zoeken, is het moeilijk hier een onderscheid in te maken. Wanneer mensen zeiden; ‘blijf positief denken’ dacht ik dat als ik positief dacht dit de situatie ook anders, beter, zou maken. Wanneer je blijft denken ‘het komt goed’ en het lijkt er ineens op dat het...read more

Onzeker in je bikini of badpak? Ga naakt!

Veel vrouwen gaan op dieet wanneer ze bijna op vakantie gaan en hun bikini of badpak weer aan moeten. Ik heb de oplossing; Ga naakt! Dan ben je al je onzekerheden in één klap kwijt. Heerlijk, toch? Ik moest er nooit aan denken om naakt op het strand te verschijnen. Ik hield zelfs niet van topless. En ineens liep ik deze zomer als een losgeslagen hippie huppelend de zee in en uit. Als de vakantie nog langer had geduurd, was ik naakt het dorp in gewandeld. “Buenos dias, si, naked, si!” Mijn vriend genoot met volle teugen. Zo kon hij de hele dag genieten van mijn oh zo wonderschone naaktheid. Maar wat mij zo is bevallen, is dat ik al mijn onzekerheden over mijn lichaam ineens kwijt was. Doordat ik toch niets meer kon verbergen, was ik vrij van schaamte, van onzekerheden en van twijfels of ik wel mooi genoeg was. Ik was er gewoon. Daar, op het strand. Toen ik thuis kwam en vertelde dat ik naakt op het strand had gelegen, werd menig wenkbrauw opgeheven. Dat snap ik. Om de één of andere reden denkt men bij ‘openbaar naakt’ meestal aan rare nudisten met lege tieten en hangende ballen. Dat ik naast een naakte Tyrese Gibson zou kunnen liggen die zich insmeert met olie en zegt dat ik straks aan de beurt ben, daar denken ze niet aan. Heel logisch misschien, zulke dingen gebeuren alleen als ik naakt op het strand lig te dromen. Toch vraag ik me af waarom we de naakte waarheid niet onder ogen willen zien. Want natuurlijk zit die waarheid onder de putjes,...read more

Zou jij bevriend kunnen zijn met een pedofiel of verkrachter?

Pedofielen en verkrachters kun je niet voor de rest van hun leven vasthouden in de gevangenis, vroeg of laat moeten ze terugkeren in de maatschappij. De vraag is, wat doe je vervolgens? Sluit je ze uit en jaag je ze op, of neem je ze op in een netwerk, waardoor ze zich gesteund voelen en de kans op een terugval kleiner is? In 1994 is in Canada COSA opgericht; een project waarbij zedendelinquenten na hun vrijlating opgevangen worden door een netwerk bestaand uit professionele hulpverleners en vrijwilligers. Het project was enorm succesvol, en sinds 2009 is er ook in Nederland een Cosa. En wat blijkt? Onderbuikgevoelens mogen ons dan oproepen om pedofielen en verkrachters te weren, dood te schoppen, te willen castreren of aan een boom op te knopen, in de praktijk blijkt dat je herhaling voorkomt door dit soort mensen op te nemen in de maatschappij, in plaats van ze uit te sluiten. Ik vind het een geweldig project. En ze zijn nog op zoek naar vrijwilligers. Maar wie kiest ervoor om vrijwillig bevriend te raken met een pedofiel of een verkrachter? Aan de ene kant vind ik dat iedereen een tweede kans verdient. (En in sommige gevallen een derde of een vierde.) Maar zou ik met iemand op kunnen trekken, die veroordeeld is voor een zedendelict? Zou jij het kunnen? Het doel van COSA is niet pedofielen en verkrachters knuffelen, maar nieuwe slachtoffers voorkomen. En blijkbaar voorkom je die door zedendelinquenten niet als monsters te zien die je moet slopen, maar als mensen die hulp en steun nodig hebben. Ik weet alleen niet of ik het zou...read more

Waarom voelt het zo lekker om neer te kijken op andere mensen?

Laten we eerlijk zijn; jij en ik zijn allebei niet perfect en ondanks onze goede bedoelingen, kijken we soms op andere mensen neer. De oorzaak is vaak dat deze mensen iets leuk vinden wat wij stom vinden, of andersom. Maar waarom voelt dit zo lekker en wat is het nut van op andere mensen neerkijken? Vorige maand schreef ik een kwaad stuk over vrouwenbladen. Ik erger me al jaren aan bladen die vrouwen als domme en oppervlakkige wezentjes behandelen en met plezier inspelen op jouw onzekerheden om daar geld mee te verdienen. Het is een stuk waar ik trots op ben, met name omdat het een interessante discussie opleverde. Vrouwen zijn domme sponsjes Een week later kreeg ik van Linda Duits in dit stuk een tik op mijn vingers, omdat ik in mijn column het standpunt aanneem dat vrouwen domme sponsjes zijn, die zich gedachteloos laten leiden door vrouwenbladen. Duits schrijft dat ik minachting heb voor vrouwen die wél vrouwenbladen lezen en dat je prima een feminist met een sterk karakter kunt zijn, terwijl je geniet van make-up tips en andere oppervlakkige nonsens in vrouwenbladen. Het is waar wat ze schrijft. Ik kijk stiekem neer op vrouwen die genieten van vrouwenbladen (of soaps, roddelprogramma’s en andere ‘lege’ rommel). Het nut van neerkijken op andere mensen Waarom doe ik dit? Door op deze mensen neer te kijken, ‘bewijs’ ik voor mezelf dat ik anders ben. Ik lees geen vrouwenbladen, maar moeilijke boeken. Ik kijk geen soaps, maar documentaires en series die me aan het denken zetten en me iets nieuws leren. Ik lees liever uitleg over de ingewikkelde situatie in Syrië, dan een stuk...read more